UMUWI ANG ASAWA KO NA UMIIYAK AT LUMUHOD DAHIL NA-SCAM DAW SIYA AT NAUBOS ANG LAHAT NG IPON NAMIN—PERO IMBES NA MAGALIT AKO, NAGLABAS AKO NG ISANG “BLUE PASSBOOK” NA MATAGAL KO NANG TINATAGO.
Si Carlos ay isang mabuting asawa. Masipag siya, mapagmahal, at gagawin ang lahat para sa aming pamilya. Pero may isang kahinaan si Carlos: Masyado siyang madaling magtiwala. Gusto niyang yumaman agad para hindi na ako magtrabaho at para mabigyan ng magandang buhay ang mga anak namin.
Isang araw, umuwi siyang tuwang-tuwa.
“Mahal! Ito na ang break natin!” sabi niya. “Yung kababata kong si Rico, may business proposal! Mag-iinvest tayo sa Crypto-Trading at High-Yield Lending. Doble daw ang balik ng pera sa loob lang ng dalawang buwan!”
Tutol ako. “Carlos, delikado ‘yan. Pinaghirapan natin ang ipon natin ng sampung taon. Huwag mong isugal.”
Pero mapilit si Carlos. “Magtiwala ka naman sa akin, Mahal! Kilala ko si Rico! Hindi niya ako lolokohin. Kapag kumita tayo, mabibili na natin ang dream house mo.”
Dahil sa kagustuhan niyang patunayan ang sarili niya, at dahil siya ang head ng pamilya, kinuha niya ang lahat ng laman ng aming Joint Savings Account. Ang ₱800,000 na inipon namin mula sa dugo at pawis. Ibinigay niya lahat kay Rico.
Lumipas ang isang buwan. Masaya pa si Carlos. Lumipas ang dalawang buwan. Hindi na sumasagot si Rico sa tawag. Lumipas ang tatlong buwan. Nabalitaan namin sa barangay na tinakbo na ni Rico ang pera ng marami at nagtago na sa ibang bansa.
Isang gabi, umuwi si Carlos.
Basa siya ng ulan. Bagsak ang balikat. Mugto ang mata.
Pagpasok niya ng pinto, hindi siya nagsalita. Dumiretso siya sa sahig at lumuhod.
“Carlos?” tawag ko.
Humagulgol siya. Ang iyak ng isang lalaking nawalan ng dignidad.
“Mahal… patawarin mo ako…” iyak niya habang nakasubsob ang mukha sa sahig. “Wala na… wala na ang pera natin… niloko ako ni Rico… ubos na lahat… wala na akong maibibigay sa inyo…”
Hinanda ni Carlos ang sarili niya sa galit ko. Inasahan niyang sisigawan ko siya, sasampalin, o palalayasin. Inasahan niyang sasabihin ko ang: “Sabi ko naman sa’yo eh!”
Pero hindi ako sumigaw.
Lumapit ako sa kanya. Umupo ako sa sahig at niyakap siya nang mahigpit habang nanginginig ang katawan niya sa hiya at takot.
“Tahan na,” bulong ko. “Ang pera, kikitain ulit. Ang mahalaga, ligtas ka at nandito ka pa rin.”
“Pero ang ipon natin… ang pangarap nating bahay… sinira ko lahat…”
Tumayo ako sandali at pumunta sa kwarto. Binuksan ko ang isang lihim na drawer sa ilalim ng cabinet ng mga damit ko. Kinuha ko ang isang maliit na Blue Passbook.
Bumalik ako kay Carlos at iniabot ito sa kanya.
“Buksan mo,” utos ko nang mahinahon.
Nanginginig na binuksan ni Carlos ang passbook. Nanlaki ang mga mata niya nang makita ang balanse.
₱400,000.00
“A-Ano ‘to?” gulat na tanong niya. “Saan galing ‘to?”
Umupo ako sa tapat niya at hinawakan ang kamay niya.
“Carlos, kilala kita,” paliwanag ko. “Alam kong mabuti ang puso mo, pero alam ko ring masyado kang mapusok pagdating sa pera. Alam kong darating ang araw na may mangloloko sa’yo dahil sa sobrang tiwala mo.”
“Kaya sa loob ng limang taon,” patuloy ko. “Tuwing nagbibigay ka ng sweldo, o tuwing may bonus tayo, kumukuha ako ng 20% at itinatago ko sa passbook na ‘yan nang hindi mo alam. Tinawag ko itong ‘Emergency Fund para sa Pagkakamali ni Carlos’.”
Napayuko si Carlos. Hiyang-hiya siya pero sobrang laki ng pasasalamat niya.
“Ginawa ko ito hindi dahil wala akong tiwala sa’yo,” sabi ko. “Ginawa ko ito dahil mahal kita. Ayokong dumating ang araw na wala tayong madudukot kapag nadapa tayo. Naging handa lang ako para saluhin ka.”
Umiyak lalo si Carlos at hinalikan ang mga kamay ko. “Salamat, Mahal… Salamat… Hindi ko alam ang gagawin ko kung wala ka. Hindi ko deserve ang pagmamahal mo.”
Hinawakan ko ang mukha niya at pinatingin siya sa akin. Naging seryoso ang boses ko.
“Carlos, makinig ka,” sabi ko.
“May pera pa tayo para magsimula ulit. Hindi tayo gutom. May pambayad pa sa kuryente at tuition ng mga bata.”
Tumango siya.
“PERO,” diin ko. “Sa pagkakataong ito, magbabago na ang patakaran sa bahay na ‘to.”
Kinuha ko ang passbook mula sa kamay niya at itinago sa bulsa ko.
“Magsisimula tayo ulit. Magtutulungan tayo. Pero simula ngayon… AKO NA ANG HAWAK NG PERA.”
Tumango si Carlos nang mabilis, parang batang sumusunod sa nanay.
“Oo, Mahal. Pangako. Ikaw na. Hindi na ako makikialam sa desisyon sa pera. Magtatrabaho lang ako at ibibigay ko lahat sa’yo. Patawarin mo ako.”
Niyakap ko siya ulit.
Sa gabing iyon, nawalan kami ng malaking halaga, pero nakuha namin ang isang bagay na mas mahalaga: Ang leksyon na hinding-hindi na makakalimutan ni Carlos, at ang pagpapatunay na sa oras ng kagipitan, ang matalinong asawa ang pinakamabisang sandata ng pamilya.
Nakabangon kami ulit, at simula noon, bago pumasok sa anumang negosyo si Carlos, ang unang tanong niya ay: “Mahal, ano sa tingin mo? Payag ka ba?”
